Toprağa atılan fosforun büyük kısmı bitkilerin yararlanamayacağı türden değişik formlarda tutulur Bunun miktarı ıse toprağın yapısı ve uygulanan gübrenin cinsine göre değişir. Bitkinin fosfordan yeterince yararlanabilmesi için suda çözünen gübreler tercih edilmelidir. Suda çözünen fosforlu gübrelerin en önemlisi ise ülkemizde sadece GUBRETAŞ tarafından üretilen TSP (Triple Süper Fosfat)’tır
TSP (TRİPLE SÜPER FOSFAT):
TSP kirli beyaz veya gri renkli ve granül daneler halinde üretilmektedir. Bünyesinde en az % 42 suda ve sitratta eriyebilir P205 (fosforpentaoksit) bulunmaktadır. Fizyolojik bakımdan hafif asit karakterde olan TSP Gübresi, hafif alkali reaksiyon gösteren yurdumuz toprakları için ideal bir fosforlu gübredir.
NEDEN TSP?
• Suda çözündüğü için bitki tarafından alımı kolaydır.
• Bitkilerde kök teşekkülünü ve gelişmeyi hızlandırır.
• Eş zamanlı ve kuvvetli çiçeklenme sağlar.
• Mahsulün olgunlaşmasını hızlandırmak suretiyle özellikle bitkilerin gelışme süresı kısa olan iklimlerde mahsulü tehlikelerden korur.
• Bitkilerin tohum bağlamasını ve sağlıklı tohumların elde edilmesini sağlar.
• Hastalıklara, soğuğa ve kuraklığa karşı bitkilerin dayanıklılığını arttırır.
• Hububatta kardeşlenmeyi teşvik ederek danenin sapa oranını arttırır.
• Hububatta, sapların mukavemetini arttırmak suretiyle yatmanın önüne geçer.
UYGULAMA ÖNERİLERİ: TSP gübresinin kullanılmasında dikkat edilecek en önemli husus; gübrenın ekim ile birlikte veya ekimden hemen önce verik mesi ve mümkün olduğu kadar tohum veya bitkinin kök derinliğine gömülmesini sağlamaktır. Triple Süper Fosfat gübresinden bitkinin en iyi şekilde yararlanması için 1 5 20 cm derinlikte olması idealdir. Fosforlu gübreler genellikle mibzerle yapılan ekimlerde tohum ile birlikte toprağa verilmelidir. Böylece bitkinin fosfora ihtiyaç duyduğu anda gübre köklere ulaşmış olacaktır. Serpme olarak verilecekse pullukla toprak altına gömülmelidir. Ancak Triple Süper Fosfat gübresi ekım anında tohumla birlıkte banta verildiğinde serpmeye oranla daha etkili olmaktadır.
UYGULAMA ZAMANI: Farklı bölgelerde ekilecek bitkiler için gübre verme zamanı konusunda tek bir reçete sunmak mümkün değildir. En ıdeali, toprak analiz sonucuna ve ekimi yapılacak bitki çeşidine göre reçete verilmesidir. Fosforlu gübreler ekim/dıkimden hemen önce veya ekim/dikim sırasında verilmeli ve mutlaka toprağa gömülmelidir. Fosforlu gübreler çok erken verilirse toprakta bitkinin faydalanacağı zamana kadar, bitkinin hemen yararlanamayacağı bileşıklere dönüşür. Bitki büyüdükten sonra verilmesi halinde ise, gübre toprak yüzeyinde kalacağı için bitkiye yeterli düzeyde fayda sağlayamaz