Toplam 2 Sayfadan 1. Sayfa 12 SonuncuSonuncu
Toplam 13 sonuçtan 1 ile 10 arasındakiler gösteriliyor.

Konu: MANTAR Kompost Reçeteleri

  1. #1
    Administrator
    K.Tarihi
    30 Mayıs 2018
    Mesajlar
    1

    MANTAR Kompost Reçeteleri

    MANTAR 10.1.2. Kompost Reçeteleri
    http://www.bahcesel.com/forumsel/man...st-receteleri/ linkinde tablolar resimli olarak daha net görüntülenmektedir.

    Kompost reçetelerini hazırlamak için, öncelikle bazı durumları saptamamız gerekir. Bunlar :

    a. Bulunduğumuz bölgede devamlı ve çok miktarda olan materyaller seçilmelidir.
    b. Kompost reçetesine girecek materyallerin en ucuzları, fakat mantar verimini en fazla arttıranları tercih edilmelidir. Pahalı olmasına karşın, mantar üretiminde düşünülenden fazla verim meydana getiriyorsa, pahalı materyalin kullanılması daha doğrudur.
    c. İklim koşullarına göre gerektiğinde kompost içine giren maddelere şekil vermek, örneğin soğuk zamanlarda fermantasyonu teşvik açısından çabuk parçalanan şekerli maddeleri seçmek gerekir.
    d. Seçilen maddelerin kullandığımız teknolojiye uygunluğu tespit edilmelidir. Seçilen maddelerin özelliklerine göre, kompost yapım zamanı 15 günden daha az bir sürede cereyan ediyorsa buna "kısa kompost" yapma, 15- 20 gün arasında meydana geliyorsa buna "normal kompost" yapma, 20 günden uzun sürüyorsa "uzun kompost" yapma metodu denir. Ayrıca kompost yaparken kısa kompost metodu uygulanmışsa, fermantasyonun ikinci döneminde kompostun olgunlaştırma safhası daha uzun; uzun kompost yapma uygulanmışsa, daha kısa olgunlaştırma safhası uygulanır.
    e. Kompost karışımına giren maddelerin toplam azot seviyesi yüzde 1,5 ile 2,5 arasında tutulmalıdır [At gübresinde % 1,8-2,0, sentetik materyalde (buğday sapında) % 2,0-2,5]. Bu oran olgunlaşmış kompostta çok değişmeden kalır veya çok az bir azalma (% 0,3-0,5) gösterir. Azot seviyesi verilen sınırların üzerine çıkartılırsa, önce I.fermantasyon sırasında amonyak çıkışı uzun süre devam eder. Bu bir yandan zaman kaybı meydana getirir. Diğer yandan bu işe yeni başlayan kişilerin komposttaki amonyak çıkışını iyi tespit edemeyerek, kompostu olgunlaştı sanarak, kimyasal pastörizasyon yaparak kullanmaları halinde, kompostta kalan fazla amonyak, ileride mantar üretimi için zararlı olan mürekkep mantarı oluşmasına sebep olur. Ayrıca böyle bir ortamda kültür mantarı miselleri az gelişir veya hiç gelişmez. Çünkü bu tip kompostlarda çoğu kez yine kültür mantarımız için zararlı olan yeşil zeytin küfü mantarları gelişir. Ancak fermantasyon sırasında ortaya çıkan amonyak, mikroorganizmalar tarafından kullanılır. Bu bakımdan fermantasyon sırasında amonyak oluşumu arzu edilen bir husustur.
    f. Fermantasyonun istenen şekilde geçmesi, mikroorganizma faaliyetine bağlıdır. Fermantasyon sırasında oksijene ihtiyaç vardır. Oksijenin olduğu ortamda aerobik mikroorganizmalar faaliyet gösterir. Bunlar havanın oksijenini alarak karbonhidratları parçalar ve bu sırada ortama su, karbondioksit ve enerji verir. Kültür mantarının arzuladığı proteinleri oluşturur. Eğer ortamda oksijen azalacak olursa fermantasyon yine devam eder. Ancak bu kez anaerobik koşullarda çalışan mikroorganizmalar faaliyete geçer. Bunlar küf ve çürükçül organizmalar olup, fermantasyon sırasında su, karbondioksit ve enerji çıkaramaz. Fermantasyon düşük sıcaklık derecelerinde meydana gelir. Bu yüzden anaerobik koşullarda fermantasyon sonucunda kültür mantarının arzu etmediği (Metan, etilen, hidrojen sülfür, aseton gibi) maddeler ortaya çıkar. Bu maddelerden dolayı ileride mantar miselleri bu kompost içinde gelişemez. Kompost sarımsı bir renk alır ve yumurta çürüğü gibi kokar. Yetiştiriciler kompostun bu durumunu, kompost "ekşi-acı tatsız" diye yorumlar. Dikkatli incelenirse bu kısımlarda fazla su olduğu, sıcaklığın düşük bulunduğu ve daha çok yığının havasız kısımlarında (örneğin yığının ilk aktarmasında görülen en alt iç orta kısımları gibi) meydana geldiği görülür.
    g. Komposttaki C/N oranı oldukça önemlidir. Kullanılan materyallerde samanda C/N oranı 80/1, at gübresinde 30/1 ve mikroorganizmalarda 10/1'dir. Bu rakamlara bakıldığında, kullanılan maddelerde karbon miktarının yüksek olduğu, buna karşın azot oranın düşük bulunduğu tespit edilir. Yığın yapıldığında C/N oranının 30'a yakın bulunması gerekir. Bunun için kompost yapılırken yığına daha çok azotlu maddeler katılarak, fazla karbon oranı azotla dengelenir. Yığın yapıldığında C/N oranı 30 iken, bu oran II. fermantasyona başlarken 20'ye ve kompost olgunlaştığı ve misel aşılamaya uygun hale geldiği zaman 16'ya kadar düşer. Böylece yeterli seviyeyi bulmuş olur.
    h. Gerek azot ve gerekse karbon oranının istenen düzeyde tutulması, sadece katılacak azot miktarının ayarlanmasıyla bitmez, I.fermantasyon sırasında iyi bir mikrofloral gelişmenin temini ile sağlanır. Bu durumda I.fermantasyon sırasında mikroorganizma faaliyetlerini aksatmayacak şekilde, onların istedikleri ortam koşullarını yaratmak [sıcaklık, nem (su), oksijen] üzere, beslenmeleri için ortama yeterince kolay parçalanabilir karbonhidratlı maddeler ilave etmek gerekir (1 ton ana maddeye, kuru madde olarak 200 kg % 2-6 azot ihtiva eden katkı maddesi katılır. 1 kg mantarın oluşması için komposttan 220 gr kuru madde alınır. Bu kuru maddenin % 60'ı enerji, % 40'ı beslenmede harcanır).
    i. Bir ton pastörize edilmiş komposttan 300 kg mantar elde edilmelidir. Bu 300 kg mantarın 3 kg'nı inorganik maddeler (% 1), 66 kg'nı organik maddeler (% 22) ve 270 kg'nı da su (% 87) teşkil eder. Bir başka değişle komposttan bu kadar madde çekilip alınır ve mantar oluşumu için kullanılır.
    k. Kompost hazırlarken mikroorganizmalar bazı besin maddelerini kendi yaşamları için kullanır. Aynı zamanda ortamda yavaş yanma olayı meydana gelir ve bu sırada kompost içindeki kuru madde miktarında azalma ortaya çıkar (Cetvel 44.7).

    Bu cetvel bilgileri Çok önemli olduğundan resim olarak ta eklenecektir. ihtiyacınız olduğunda hala eklenmemişse lütfen bahcesel.com yönetimine bildiriniz.

    Cetvel 44.7. Kompostaki kuru madde değişimi


    Safhalar Nem
    (%) Kompost
    miktarı
    (kg) Su
    (lt) Kül+Organik madde
    (kg)

    I. Ferman.başı
    I. Ferman.sonu
    II. Ferman.
    Örtü top.serme
    Hasat
    75
    72
    67
    64
    60
    1600
    1000
    712
    625
    458
    1200
    720
    477
    400
    276
    400(84+316)
    280(84+194)
    235(84+151)
    225(84+141)
    182(82+100)

    Bu oran fermantasyonun birinci safhasında % 30-40, pastörizasyon ve kondüsyonelleşmenin meydana geldiği ikinci fermantasyon safhasında % 20-30 arasındadır. Ortalama iki safhada kaybolan miktar % 20-40 alınır. Bu kaybolacak madde miktarı önceden düşünülmeli ve ona göre kompostta başlangıçta yeteri kadar katkı maddeleri ilave edilmelidir.
    j. Kompostun pH'ı ayarlarken, ortama asidik bakiye bırakan örneğin amonyum sülfat, süper fosfat, potasyum sülfat gibi katkı maddeleri kullanılmışsa, kompostun pH’ı 6,5-7 ayarlamak üzere komposta kireç, alçı ve/veya daha sonra mermer tozu katılmalıdır. Asitli maddeler kullanılmadığında pH’nın ayarı için sadece alçı ilave edilmesi yeterlidir.
    k. Kompost yapımı, genellikle yeterli düzeyde bilgi isteyen, fazla maliyet gerektiren bir konudur. Küçük işletmelerde tek tek yapılması zordur. Dış ülkelerde özel kompost yapan işletmeler bulunmaktadır.

    Kompostun tek merkezden yapılmasının faydalarını şu şekilde sıralayabiliriz:

    a. Büyük miktarlarda ham madde tek elden daha ucuza alınabilir.
    b. İşler makineler yardımı ile yapılır. İnsan gücü sayısı azaltılır. Kompost yapım maliyeti düşürülür.
    c. Merkezde hep aynı işler yapıldığından, teknik personel işten anlayan tecrübeli kişilerdir. Yeni gelişmeleri ve teknolojiyi daha iyi takip ederek uygulayabilir.
    d. Kompost yapımı mantar üretiminin en fazla yatırım isteyen bölümüdür. Küçük işletmeler kendi kompostunu kendisi yapmadığı için, kompost yapan işletmelerden temin eder. Böylece daha az maliyetle işletme kurma olanağına kavuşur, daha sağlıklı materyal alır ve kâr oranını yükseltir.

    Şimdi değişik temel maddeleri ele alarak, bir kaç kompost reçetesi verelim.

    a. At gübresi temel madde kullanıldığında

    Örnek.1

    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    At gübresi l.000 415 58,5 0,5 5,0
    Tavuk gübresi 500 110 78,0 1,5 7,5
    Alçı 30 30 - - -
    Toplam 1.530 555 - - 12,5
    Kuru madde de azot % = 12,5 x l00 / 555= 2,25

    Örnek.2

    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    At gübresi 1.000 415 58,5 0,5 5,0
    Tavuk gübresi 200 44 78,0 1,5 3,0
    Amonyum nitrat 10 10 - 26,0 2,6
    Alçı 25 25 - - -
    Toplam 1.235 494 - - 10,6
    Kuru madde de azot % = 10,6 x 100 / 494 = 2,14

    Örnek.3

    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    At gübresi 1.000 415 58,5 0,5 5,0
    Tavuk gübresi 200 44 78,0 1,5 3,0
    Pamuk küspesi 60 36 60,0 6,0 2,7
    Alçı 25 25 - - -
    Toplam 1.285 520 - - 11,7
    Kuru madde de azot % = ll,7 x 100 / 520 = 2,25

    Örnek.4

    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    At gübresi 1.000 415 58,5 0,5 5,0
    Tavuk gübresi 100 22 78,0 1,5 1,5
    Pamuk küspesi 30 18 60,0 6,0 1,8
    Malt artığı 30 18 60,0 4,0 1,2
    Alçı 25 25 - - -
    Toplam 1.185 498 - - 9,5
    Kuru madde de azot % = 9,5 x 100 / 498 = 1,90

    Örnek.5

    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    At gübresi 1.000 415 58,5 0,5 5,0
    Pamuk küspesi 30 18 60,0 6,0 1,8
    Malt artığı 30 18 60,0 4,0 1,2
    Amonyum nitrat 10 10 - 26,0 2,6
    Alçı 20 20 - - -
    Toplam 1.090 471 - - 10,6




    Kuru madde de azot % = 10,6 x 100 / 471 = 2,25

    Örnek.6

    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    At gübresi 1.000 415 58,5 0,5 5,0
    Buğday sapı 500 400 20,0 0,5 2,5
    Pamuk küspesi 30 18 60,0 6,0 1,8
    Malt artığı 30 18 60,0 4,0 1,2
    Amonyum nitrat 30 30 26,0 7,8 -
    Süper fosfat 10 10 - - -
    Kireç 30 30 - - -
    Toplam 1.630 921 - - 18,3
    Kuru madde de azot % = 18,3 x 100 / 921 = 1,98


    b. Buğday sapı temel madde kullanıldığında

    Örnek.7
    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    Buğday sapı 1.000 800 20,0 0,5 5,0
    Tavuk gübresi 1.000 220 78,0 l,5 15,0
    Alçı 90 90 - - -
    Toplam 2.090 1.110 - - 20,0




    Kuru madde de azot % = 20,0 x 100 / 1.110 = 1,80 (Burada 10-30kg arasında amonyum
    nitrat ilave edilmesiyle % N oranı 1,67-2,05 çıkartılırsa daha iyi sonuç alınabilir)

    Örnek.8
    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    Buğday sapı 1.000 800 20,0 0,5 5,0
    Tavuk gübresi 500 110 78,0 1,5 7,5
    Kepek 300 261 13,0 2,8 8,4
    Amonyum nitrat 20 20 - 26,0 5,2
    Alçı 60 60 - - -
    Toplam 1.880 1.151 - - 26,1



    Kuru madde de azot % = 26,1 x 100 / 1,151 = 2,26

    Örnek.9
    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    Buğday sapı 1.000 800 20,0 0,5 5,0
    Tavuk gübresi 300 66 78,0 1,5 4,5
    Kepek 300 261 13,0 2,8 8,4
    Melas 50 25 50,0 1,3 6,5
    Üre 5 5 - 46,0 2,3
    Alçı 30 30 - - -
    Toplam 1.685 1.187 - - 26,7

  2. #2
    Administrator
    K.Tarihi
    30 Mayıs 2018
    Mesajlar
    1

    Cevap: MANTAR Kompost Reçeteleri

    Kuru madde de azot % = 26,7 x 100 / 1.187 = 2,24

    Örnek.10

    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    Buğday sapı 1.000 800 20,0 0,5 5,0
    Ayçiçeği sapı 300 75 25,0 0,7 2,1
    Tavuk gübresi 200 44 78,0 1,5 3,0
    Zeytin pirinası 100 25 25,0 1,2 11,2
    Amonyum nitrat 10 10 - 26,0 2,6
    Alçı 30 30 - - -
    Toplam 1.640 984 - - 23,9
    Kuru madde de azot % = 23,9 x 100 / 984 = 2,4

    Örnek.11

    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    Buğday sapı 1.000 800 20,0 0,5 5,0
    Sığır gübresi 1.000 400 60,0 1,7 17,0
    Amonyum nitrat 10 10 - 26,0 2,6
    Üre 5 5 - 46,0 2,3
    Alçı 20 20 - - -
    Toplam 2.035 1.235 - - 26,9
    Kuru madde de azot % = 26,9 x 100 / 1.235 = 2,17

    Örnek.12
    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    Buğday sapı 1.000 800 20,0 0,5 5,0
    Koyun gübresi 330 99 33,0 1,1 3,3
    Amonyum nitrat 30 30 - 26,0 7,8
    Üre 10 10 - 46,0 4,6
    Alçı 20 20 - - -
    Toplam 1.390 1.050 - - 20,7




    Kuru madde de azot % = 20,7 x 100 / 1.050 = 1.97

    c. Çavdar sapı temel madde kullanıldığında

    Örnek.13

    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    Çavdar sapı 1.000 800 20,0 0,5 5,0
    Tavuk gübresi 500 110 78,0 1,5 7,5
    Kepek 300 261 13,0 2,8 8,4
    Amonyum nitrat 20 20 - 26,0 5,2
    Üre 10 10 - 46,0 4,6
    Alçı 60 60 - - -
    Toplam 1.890 1.261 - - 30,7
    Kuru madde de azot % = 30,7 x 100 / 1.261 = 2,43

    d. Çeltik sapı temel madde kullanıldığında

    Örnek. 14
    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    Çeltik sapı 1.000 850 15,0 0,2 2,0
    Tavuk gübresi 1.000 220 78,0 1,5 15,0
    Amonyum sülfat 20 20 - 21,0 4,2
    Üre 5 5 - 46,0 2,3
    Süperfosfat 30 30 - - -
    Kireç 30 30 - - -
    Toplam 2.085 1.155 - - 23,5



    Kuru madde de azot % = 23,5 x 100 / 1.155 = 2.03


    e. Diğer bazı maddeler temel madde kullanıldığında

    Örnek.15

    Maddeler Taze ağırlık Kuru ağırlık Nem Taze ağırlık
    (kg) (kg) (%) N(%) N(kg)
    Mısır koçanı 1.000 850 15,0 0,3 3,0
    Çayır otu 500 425 15,0 2,0 10,0
    Tavuk gübresi 100 22 78,0 1,5 1,5
    Amonyum nitrat 20 20 - 26,0 5,2
    Üre 10 10 - 46,0 ???,6
    Alçı 30 30 - - -
    Toplam 1.660 1.357 - - 24,3
    Kuru madde de azot % = 24,3 x 100 / 1.357 = 1,79

  3. #3
    gazeteci28
    Guest

    Cevap: MANTAR Kompost Reçeteleri

    Hocam verdiğiniz bilgiler için teşekkür ederim. Yalnız taplolar halinde olsa daha çok anlaşılır. Resmi gazete gibi olmuş Taplolar halinde düzenleme bekliyoruz. Şimdiden teşekkürler.

  4. #4
    Administrator
    K.Tarihi
    30 Mayıs 2018
    Mesajlar
    1

    Cevap: MANTAR Kompost Reçeteleri

    Bu sayfadaki bilgilerin tümüne http://www.bahcesel.com/forumsel/man...st-receteleri/ linkinden ulaşabilirsiniz. Tüm tablolar resim halinde eklenmiştir. İkazınız için teşekkür ederim.

  5. #5
    ocum200
    Guest

    Cevap: MANTAR Kompost Reçeteleri

    teşekkür ederim

  6. #6
    cezayirmantar
    Guest

    Cevap: MANTAR Kompost Reçeteleri

    merhabalar
    hocam oncelikle fazla vaktim olmadigindan kisaca cevap yazacam icin ozur dilerim.
    ben cezayirden fatih receteleri inceledim fakat bazi formullerde ciddi yanlis hesaplamalar var ozellikle pamuk kuspesi ve malt atiginin kullanildigi formullerde bazi yerlerdede taze madde ve azot oraninin carpilip yuzdesinin bulundugu yerlerdede hesaplama hatasi var bu hatalari kim yapti bilmiyorum ama inceleyerek duzeltirseniz degerli insanlarimiz daha guzel faydalanirlar.

    ayrica Atilla hocama da bu degerli calismalarindan dolayi cok tesekkur eder saygilarimi sunarim.

    sevgi ve muhabbetlerimle

    cezayirden fatih

  7. #7
    Administrator
    K.Tarihi
    30 Mayıs 2018
    Mesajlar
    1

    Cevap: MANTAR Kompost Reçeteleri

    Sayın cezayirmantar, Yukarıdaki son mesajımda vermiş olduğum linki incelediniz mi acaba? Bu bilgiler tamamiyle Sayın Atila Hocamızın kitabından olduğu gibi alınmıştır. Saygılarımla

  8. #8
    cezayirmantar
    Guest

    Cevap: MANTAR Kompost Reçeteleri

    hocam merhaba
    tabiki linki inceledim bizzat print edip uzerinde calistim yanlisliklari gordugumden dolayi size mesaj attim. Hocam bakin atilla hocamizin vermis oldugu orneklere bakacak olursak 1.000 kg bugday sapinin yuzde 20 nem - 200 kg - kalan yuzde 80 nin kuru madde - 800 kg - oldugunu goruyoruz.
    simdi size bir tablodan ornek vereyim
    vermis oldugunuz linkteki tablolardan ornek 4 u soyleyim mesela
    pamuk kuspesi 30 kg kullanilmis paluk kuspesinde NEM yuzde 60 yani 18 kg nem cikar tabloda
    kuru maddeyi yani 12 kg yazilmasi gerekirken nem miktari olan 18 kg yazilmis ve bu yanlis bu genelde gordugum bir hata saniyorum matbaa hatalari ama ne yazikki bu hatalar oldukca fazla
    gine ornek 4 de malt artigindada ayni hata var 30 kg nem yuzde 60 kuru maddeye 18 kg yazilmis
    halbuki oradada 12 kg yazilmasi gerekirdi.
    mesela gine ornek 8 deki tabloyu inceleyecek olursak kuru madde toplami 1.151 olarak verilmis halbuki toplarsaniz sizde goreceksiniz oradaki toplam 1.251 dir. Hocam tablolarda cok hatalar var
    hepsini yazmaya kalksam cok yer ve zaman alacak siz bakarsiniz artik ben uyeniz olarak size gordugum hatayi soyledim.

    hocam birde bir sorum olacak
    46 ure azot un nem orani ve azot yuzdesini
    26 ure azot un nem orani ve azot yuzdesini
    21 ure azot un nem orani ve azot yuzdesini
    15-15-15 ure azot un nem orani ve azot yuzdesini
    bulamadim bana bu konuda yardimci olursaniz sevinirim

    ayrica amonyum nitrat ve amonyum sulfat in ure azotta sayisal olarak kactir bunu soylerseniz sevinirim - sayisal derken hocam mesela 26 azot diyoruz ya o tarzdan yani

    simdiden cok tesekkur eder sevgi ve saygilarimi sunarim

    fatih / algerie

  9. #9
    Administrator
    K.Tarihi
    30 Mayıs 2018
    Mesajlar
    1

    Cevap: MANTAR Kompost Reçeteleri

    Kültür Mantarı İle İlgili Sorular - BAHCESELFORUM bu linke tıklarsanız ve bu kategoriye sorunuzu yazarsanız Sayın Hocamız bizzat kendisi bu konular hakkında detaylı bilgiler verecektir.

    sorunuza cevap olarak ta şunları söyleyebilirim. 46-26-21 gibi rakamlar azot miktarlarının yüzde oranıdır. Nem oranları sıfır kabul edilir. 15-15-15 in ise azot oranı 15 tir.

    http://www.bahcesel.com/forumsel/tic...monyum-nitrat/ amonyum nitrat açıklaması,

    http://www.bahcesel.com/forumsel/tic...monyum-sulfat/ amonyum sülfat açıklamasıdır.

  10. #10
    dogustetik
    Guest

    Cevap: MANTAR Kompost Reçeteleri

    aydında kendi arazmde 100 metre karelik bi yerde mantarcılık yapmak istiorum bunun için kompost nasıl temin edebilirim ...bilgilendirrseniz sevinirim

Bu Konu İçin Etiketler

Yetkileriniz

  • Konu açma yetkiniz yok.
  • Cevap yazma yetkiniz yok.
  • Eklenti yükleme yetkiniz yok.
  • Mesajınızı değiştirme yetkiniz yok.
  •