Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar (GDO) Tartışmaları Üzerine
Gültekin ÖZDEMİR



Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar (GDO) yönetmeliğini yayınlamasıyla birlikte sanki bakanlık büyük bir suç işlemiş ve Türkiye’nin her yerinde bu ürünler yetiştirilmeye başlanmış, hatta GDO’lu domatesler yetiştirilmiş de, şu an bizler bu ürünleri tüketmeye başlamışız gibi bir ortam yaratildi. Bazı basın kuruluşları da konuyu abartıp konuyla ilgisiz kişilerin görüşlerini gündeme taşıyınca, bizlerin, tarımsal üretimde tartışmamız gereken özellikle ‘kalıntı sorunu’ gibi sorunlari unutuldu gitti.



Maalesef diğer pek çok konuda olduğu gibi bu konuda da yurdum insanı bilgi sahibi olmadan yorum yapmakta ve toplumu etkilemektedir. Şu an GDO konusunda yapılan tartışmalardan en fazla etkilenen kesim; olumsuz koşullar altında üretim yapmaya ve bizlerin, özellikle sebze ve meyve ihtiyacını karşılamaya çalışan çiftçilerimiz, seracılarımızdır. Bu insanlarımız üretimde sürekli artan girdi maliyetleri, olumsuz iklim koşulları (sel, dolu) ile uğraşırken şimdi de hiçbir ilgileri olmadığı halde yetiştirdikleri ürünlerin GDO’lu olmadığını tüketicilere açıklamaya çalışmaktadırlar.



Gelin birlikte ‘GDO nedir?, ‘Neden bu Organizmalara ihtiyaç duyulmuştur?’, ‘GDO’lu ürünler hangileridir?, Dünya’da şu an nerelerde bunların yetiştiriciliği yoğun olarak yapılmaktadır?, Ülkemizde bu ürünler şu an yetiştirilmekte midir?’ Sorularına cevap arayalım.



Genetiği Değiştirilmiş Organizma (GDO) nedir?

Genetiği Değiştirilmiş Organizma (GDO) ; kendi türünden ya da kendi türü dışındaki bir canlıdan gen aktarılarak bazı özellikleri değiştirilen bitki, hayvan ya da mikroorganizmalara denmektedir.



Neden bu organizmalara ihtiyaç duyulmuştur?

Bu organizmaların kullanımının birçok amacı vardır. Ancak tarımsal üretimde özellikle bitkide verim artışı, kalite özelliklerinde iyileşme, böceklere karşı dayanıklılık, ortam şartlarına dayanıklılık, toprak ve su gibi kaynakların korunumu gibi genel olarak tarımın karşılaştığı hemen bütün sorunlar GDO’nun amaçları arasında yer almaktadır.



Bu amaçları gerçekleştirmek amacıyla projeler yürüten uzamanlar bunlardan bazılarında başarıya ulaştıklarını bildirmelerine rağmen başta verim artışı olmak üzere birçok konuda bekledikleri başarıyı sağlayamamışlardır. Ancak bu konuda başarı sağlansa bile özellikle insanların sağlığına olabilecek muhtemel etkileri ile ilgili araştırmaların yapılması ve bu sonuçlar dikkate alınarak insanlarımızın bilgilendirilmesi gerekmektedir.



GDO’lu ürünler hangileridir ve şu anda hangi ülkelerde yoğun olarak yetiştirilmektedir?



Bugün için bazı ülkeler GDO'yu tehdit olarak görüp ithalatına ve üretimine izin vermezken, bazıları, sınırlı oranda izin vermis, bazılarıysa üretim ve ticaretini serbest bırakmışlardır.



ABD, Arjantin, Brezilya, Çin, Kanada, Hindistan, Avustralya, Yeni Zelanda ve Güney Afrika başta olmak üzere 28 ülkede üretilen GDO’lu tohum ve buna bağlı GDO’lu gıda ve yem ham maddeleri üretilmekte ve ticareti yapılmaktadır. Şu an tür olarak en fazla Pamuk, Mısır, Soya ve Kolza üretimi GDO’lu tohumlar kullanılarak gerçekleştirilmektedir.



Ülkemizde bu ürünler şu an yetiştirilmekte midir?



GDO’lu ürünlerin ülkemizde yetiştirilmesi yasaktır. Çıkarılan bu yönetmelik sayesinde de artık dışarıdan ülkemizde giren GDO’lu ürünlerin kontrol altına alınması amaçlanmaktadır.



Sonuç olarak, insan sağlığına olabilecek muhtemel etkileri nedeniyle Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar önümüzdeki günlerde de üzerinde en fazla tartışılacak konular arasında yer alacak gibi görünmektedir. Bu konuda görüş bildiren bazı kişiler GDO’ların insan sağlığına olumsuz etkilerinin şu ana kadar ispat edilemediğini belirtirken, farklı kişiler de insan sağlığı üzerine son derece olumsuz etkileri olduğunu hatta bu ürünlerin yetiştirilmesi ile yüksek verim artışı, hastalık ve zararlılara dayanım gibi bazı özelliklerinde sağlanamadığını, insanlarımızın bu konuda aldatıldıklarını ifade etmektedirler.

Tüm bu tartışmalar sırasında yapılması gereken bilimin ürettiği sonuçları dikkate almak ve onlara göre ülkemiz tarımı ve insanlarımızın sağlıklarına zarar vermeyecek GDO politikaları ve stratejileri geliştirilmelidir. Bunlar geliştirilirken insanlarımızın bu konudaki endişeleri dikkate alınmalı ve konu uzmanları tarafından doğru bilgilendirmeler yapılmalıdır.

YAZAN: Gültekin ÖZDEMİR
Kaynak:http://www.tarimsalhaber.com/default...azar=Gültekin ÖZDEMİR

Bu konuda internette yer alan önemli bazı bilgi kaynakları;

1. GDO Bilgi Platformu - Ana Sayfa

2. Genetiği değiştirilmiş organizmalar - Vikipedi

3. Genetically modified organism - Wikipedia, the free encyclopedia

4. Transgenic plant - Wikipedia, the free encyclopedia

5. Bianet :: Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar Halka ve Doğaya Karşı - Bianet

6. » SAĞLIKLI BİR TOPLUM, ÇİFTÇİLİĞİN DEVAMI VE BAĞIMSIZ TARIM İÇİN TÜRKİYE’DE GDO’LU ÜRETİME VE TÜKETİME HAYIR! » TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI

7. GDO’lar Türkiye’ye Denetimsiz Giriyor

8. GDO haberleri