Toprağın 4 temel işlevi vardır:
1-Bitkilerin devrilmeye karşı köklerinin gelişmesini sağlayacak ortam oluşturur ve bitkiye destek sağlar.
2-Bitkilere besin maddesi sağlar.
3-Toprak bitkilere su sağlar.
4-Toprak bitki köklerine oksijen sağlar.
Toprağın üç temel yapı maddesi vardır:Katı maddeler,su ve hava
Toprakta Su:Bitkiler için toprakta suyun önemini hepimiz biliyoruz.Özellikle bilmemiz gereken konu toprakta suyun hareketidir.Toprağın içerisine giren suyun bir bölümü toprak tanecikleri tarafından tutulurken geri kalan bölümü alt tabakalara doğru hareket eder ve uzaklaşır.Bunu önlemek ve toprağı su tutma kapasitesini arttırmak için toprağa çiftlik gübresi verilmesi idealdir.
Kurak dönemde toprakta suyun hareketi aşağı yukarı doğrudur.Güneş ışınlarının etkisiyle toprak yüzeyine yakın kısımlardaki su buharlaşmaktadır.Toprağın alt tabakalarındaki sular yüzeye doğru hareket eder.Bunu önlemek için yabancı otların yok edilmesi ve nadas uygulanır.
Toprakta suyun hareketinde bir diğer önemli nokta Pulluk Tabanı dediğimiz toprağın işleme derinliği olan 25-30 cm derinlikte bulunan betonlaşmış tabakadır. Özellikle toprak nemli iken toprak işlemede pulluğun taban noktasında traktör tekerleklerinin yaptığı baskıda eklenerek sıkıştırılmış sert bir tabaka oluşturulur. Yıllarca aynı derinlikte sürüm yapıldığı, sadece toprağın 30cm’lik kısmının işlendiği düşünülürse,traktör ve diğer makinelerimizle toprağı her sene sıkıştırdığımızı da göz önünde bulundurursak 25-30 cm derinlikte betonlaşmış,sert ve geçirimsiz bir tabakayla karşı karşıyayız demektir.
Pulluk tabanını böyle kısaca anlattıktan sonra,yukarıda belirtilen suyun hareketleriyle pulluk tabanını birleştirelim.Düşünün, toprağa su giriyor yerçekiminin etkisiyle 30 cm’ e kadar hareket ediyor.Sonra beton tabakasından geçemiyor ve sağa-sola hareket edip kaybolup gidiyor.Beton tabakasının altına su geçemiyor.Yağışın bol olduğu zamanları düşünürsek 30 cm derinlikteki tarlamız bir balçık havuzuna dönüşüyor.Bitki köklerimiz suyun içinde,havasız zarar görüyor.
Tersini düşünürsek toprak yüzeyindeki su sıcak zamanlarda buharlaşıyor.Buharlaşan suyun boşalttığı alana alt tabakadaki sular yukarıya doğru hareket ediyor.30 cm derinlikte bulunan suyumuz kurak dönemde kısa zamanda buharlaşıp yok oluyor.Beton tabakasının altında su olsa dahi yukarı çıkamadığından bir fayda sağlamıyor.
Toprakta Hava:Toprakta hava gerekli midir?
Bitki kökleri solunum yapar mı?
Evet toprakta hava gereklidir ve bitki kökleri solunum yaparlar.Bitki kökleri gelişebilmeleri için gereken enerjiyi kök solunumu ile yaparlar.
Toprakta hava ile dolu gözeneklerin toplam toprak hacmi içerisindeki oranına Hava Kapasitesi denir.Kumlu topraklarda hava kapasitesi %30-40 ,killi topraklarda hava kapasitesi %5-10 dolaylarındadır. Toprakta hava kapasitesinin %10-15’den fazla olması istenir.
Bitki köklerinin solunumu sonucu toprak havası atmosferdekine oranla daha fazla karbondioksit ve daha az oksijen içerir. Yani bitki kökleri de insanlar gibi oksijen alıp karbondioksit verirler.Toprak ile Atmosfer arasında daima bir hava değişimi vardır.Bu değişim için topraktaki gözeneklerin iri gözeneklerin çok olması ve bunun devamlılığı önemlidir.Toprak Üst tabakasının toprak işleme sırasında sıkışması ve Pulluk Tabanı bu toprak ile atmosfer arasındaki hava değişimini büyük ölçüde engeller.
Görüldüğü üzere pulluk tabanının toprak suyu ve havası üzerine etkileri çoktur.
Pulluk Tabanı için Dipkazan dediğimiz aletlerle Toprak sert iken (hasattan sonra) patlatma yapılmalıdır.
Patlatmanın verimde %30’luk bir artış sağladığı tespit edilmiştir.
Geçimimizi topraktan kazanıyoruz. Her şeyimizi ona borçluyuz.Onu tanımalı ona karşı yükümlülüklerimizi yerine getirmeliyiz. Toprağı doğru işlemezsek, doğru gübrelemezsek,vb,onu tanıyıp onun isteklerini yerine getirmezsek gün gelir hastalanır ve onu kaybederiz.